Yayin da ake kallon gidan mai a matsayin wurin da direba zai tsaya na ɗan lokaci domin cika tankin motarsa, a wasu sassan Malawi, gidan mai ya koma kamar matsugunin wucin gadi ga mutanen da ke shafe kwanaki suna jiran samun man fetur.
Wani direba mai suna Sido Sombeja ya shafe kwanaki takwas a cikin motarsa yana jiran isowar tankar mai a birnin Zomba da ke Malawi. Direban, wanda yake da iyali da yara huɗu, ya shiga cikin waɗanda ƙarancin man fetur ya tilasta musu dakatar da harkokin yau da kullum, yayin da suke fuskantar rashin tabbas kan lokacin da za su samu damar komawa bakin aikinsu.
Rahoton jaridar The Guardian na ranar Laraba, 21 ga Oktoba, ya bayyana yadda dogayen layukan motoci suka mamaye gidajen mai a ƙasar. Wasu direbobi suna kwana a cikin motocinsu, wasu kuma suna shirya yadda za su samu abinci da ruwa yayin da suke jiran isowar man fetur.
A wasu wuraren, direbobi kan haɗa kai domin kula da motocinsu yayin da suke fita ɗaya bayan ɗaya neman kayan masarufi.
Matsalar ba ta tsaya ga ɓata lokaci kawai ba. Ga direbobin haya da masu zirga-zirgar jama’a, rashin man fetur na nufin rashin kuɗin shiga. Wasu sun kasa gudanar da ayyukansu yadda ya kamata, yayin da waɗanda suka samu damar sayen man daga hannun ‘yan kasuwa ba bisa ƙa’ida ba suke fuskantar ƙarin kuɗin da suke kashewa.
Hukumomin makamashi na Malawi sun danganta matsalar da ƙarancin kuɗaɗen ƙasashen waje, musamman dalar Amurka, da ake buƙata domin shigo da man fetur. ƙasar tana buƙatar kuɗaɗen da za su biya masu samar da man, amma ƙarancin kuɗin waje da matsalolin biyan kuɗin cinikayya sun kawo cikas ga isowar tankokin mai.
Rahoton ya nuna cewa Malawi tana amfani da kusan lita miliyan biyu na man fetur a kowace rana, yayin da kuɗin da ake buƙata domin shigo da shi ya kai kusan dala miliyan 49 a wata. Wannan babban nauyi ne ga ƙasar da take fama da ƙarancin kuɗaɗen shiga daga harkokin fitar da kayayyaki zuwa ƙasashen waje.
Matsalar ta tilasta wa hukumomi ɗaukar matakai domin rage yawan man da ake amfani da shi, ciki har da rage zirga-zirgar motocin gwamnati waɗanda ba su da muhimmanci sosai. Sai dai irin waɗannan matakai ba su kawar da wahalar da direbobi da sauran jama’a ke fuskanta ba.
Abin da ya fi nuna tsananin matsalar shi ne yadda ƙarancin wani muhimmin makamashi ya fara shafar rayuwar iyalai, harkokin kasuwanci da sufuri. Ga direba kamar Sombeja, kowace rana da yake shafe wa a layin mai rana ce da ya kasa gudanar da aikinsa da samun kuɗin da iyalinsa ke buƙata.
