Daga AISHA ASAS
A yau, wayar hannu ta zama ɗaya daga cikin abubuwan da suka fi jan hankalin yara. Da zarar yaro ya ga babba yana amfani da waya, shi ma zai so a ba shi tasa, ko kuma a bar shi ya riƙa amfani da ta iyayensa. Wani lokacin ana ba shi wayar ne domin ya yi shiru, wani lokacin don ya daina damun iyaye, wasu kuma suna ganin hakan zai taimaka masa ya koyi abubuwa masu amfani. Amma a cikin wannan sauƙin da wayar take bayarwa, akwai tambayar da ya kamata kowane mahaifi da mahaifiya su tsaya su yi wa kansu: Me yarona yake koyo a duk lokacin da na ba shi waya?
Ba kowace waya ce matsala ba, haka kuma ba duk abin da yara suke kallo a waya ne yake cutar da tarbiyyarsu ba. Akwai abubuwa masu amfani da za su iya taimaka wa yaro ya koyi haruffa, ƙidaya, harsuna, karatu da sauran ƙwarewa. Matsalar tana farawa ne idan aka bai wa yaro waya ba tare da sanin abin da yake kallo ba, tsawon lokacin da yake amfani da ita, ko kuma mutanen da yake hulɗa da su ta cikinta. A wannan yanayin, iyaye na iya tunanin sun ba yaronsu abin wasa ne kawai, alhali kuwa sun buɗe masa wata ƙofa da ba su san abin da yake ciki ba.
Yaro ƙarami ba ya da cikakkiyar damar bambance abin da ya dace da abin da bai dace ba kamar yadda babba yake iya yi. Yana kallo, yana kwaikwayo, yana sauraron magana, kuma yana ɗaukar abubuwa da yawa daga abin da yake gani. Idan kullum yana kallon bidiyon da ake zagi, faɗa, cin mutunci ko nuna rashin kunya, akwai yiwuwar ya fara ɗaukar waɗannan halaye a matsayin abubuwan da aka saba yi. Idan kuma abin da yake kallo ya ƙunshi koyarwa mai kyau, labaran da suka dace da shekarunsa da abubuwan da ke ƙarfafa tunaninsa, zai iya amfana da su. Saboda haka, ba wai waya kaɗai ce abin dubawa ba; abin da ke cikin wayar da yadda ake amfani da ita su ne muhimman abubuwan da iyaye ya kamata su kula da su.
Wani abin da ya kamata iyaye su fahimta shi ne cewa ba lallai yaro ya koyi mummunan hali daga wani yaro da yake tare da shi a zahiri ba. Wani lokaci yana iya ɗauko magana, motsi ko halin da bai dace ba daga bidiyon da ya kalla sau da yawa. Sai ka ji yaro ƙarami yana furta kalmomin da ba ka taɓa koya masa ba, ko yana kwaikwayon abin da bai kamata yaro mai shekarunsa ya sani ba. A irin wannan lokaci, maimakon a yi gaggawar yi masa tsawa kawai, yana da kyau iyaye su binciki inda ya samo wannan kalaman ko halin. Wataƙila abin da ake nema ba wai a hukunta yaron kaɗai ba ne, sai dai a gano abin da yake karɓa daga wayar da aka ba shi.
Za mu ci gaba.
