Daga MAHDI MUSA MUHAMMAD
Gwamnatin Tarayya ta zargi Babban Bankin NIjeriya (CBN) da karkatar da Naira Tiriliyan 2.73 na kuɗin ruwa na ‘Ways and Means’, lamarin da ya ƙara nuna matuƙar damuwa kan yadda ake tafiyar da kuɗaɗen gwamnati a ƙasar.
An bayyana zargin ne a cikin haɗaɗɗiyar takardar kuɗi ta Gwamnatin Tarayya ta shekarar da ta ƙare a ranar 31 ga Disamba, 2021, wacce Babban Mai Binciken Kuɗi na Tarayya, Shaakaar Chira, ya miƙa wa majalisar dokoki ta ƙasa mai lamba AuGF/AR.2021/01 da kwanan watan Yuli 31, 2024.
Kuɗaɗen na wani asusu ne da ake kira Ways and Means a Ingilishi wanda ke bai wa gwamnati damar karɓar rance daga Babban Banki idan tana buƙatar kuɗi cikin gaggawa ko kuma buƙatar gajeren lokaci don gudanar da harkokinta na wasu kuɗaɗe da take sa ran samu amma aka samu jinkiri.
A cewar rahoton, Gwamnatin Tarayya ta yi ikirarin cewa CBN ya riƙe kuɗin ruwa da ya kai tiriliyan N2.73, inda ya yi amfani da kuɗaɗen “domin amfanin sa kawai” maimakon mayar da su asusun tara kuɗaɗen shiga.
Matsakaicin tsabar kuɗi na CRF ya tsaya a tiriliyan N17.1 a ranar 31 ga Disamba, 2021, adadi wanda kuma ya haɗa da tiriliyan N4.4 a cikin ‘Ways and Means’.
Kundin Tsarin Mulkin Tarayyar Nijeriya, 1999 (kamar yadda aka gyara), da kuma ƙa’idojin kuɗi na 2009 sun haramta fita ba tare da izini ba daga CRF ko asusu na gwamnati.
Sashe na 80(2) na Kundin Tsarin Mulki ya bayyana cewa babu wani kuɗi da za a cire daga CRF ba tare da izini ba ta hanyar wani tanadi ko ƙarin aiki, yayin da sakin layi na 710 na Dokokin Kuɗi ya hana yin sama da faɗi da kuma ba da umarnin cewa duk wani riba da aka samu dole ne a mayar da shi.
Rahoton, ya nuna cewa CRF da wasu ma’aikatu, sassan da hukumomi huɗu sun yi sama-da-faɗi a asusun ajiyar da ya kai tiriliyan N17.1, adadin da ba a amince da shi ba ko kuma takardun da ya dace.
