Daga SANI AHMAD GIWA a Abuja
Hukumar Kwastom ta Nijeriya ta sanar da ƙa’idojin aiwatar da dokar shigo da kayan abinci tsawon kwanaki 150 ba tare da haraji ba.
Kakakin Hukumar Kwastom, Abdullahi Maiwada ne ya bayyana hakan a ranar Laraba, 14 ga Agusta, 2024.
Wannan ci gaban ya biyo bayan amincewar ‘sifirin sifiri’ da Shugaba Bola Ahmed Tinubu ya yi.
Maiwada ya ce amincewar shugaban ƙasar ya fito ne ta hannun Ministan Kuɗi da kuma Ministan Tattalin Arziki, Olawale Edun.
Maiwada ya ƙara da cewa wannan manufar ta fara aiki ne daga ranar 15 ga Yuli 2024 kuma za ta ci gaba da aiki har zuwa ranar 31 ga Disamba 2024.
Ya ce matakin zai rage wahalhalun da ‘yan Nijeriya ke fuskanta sakamakon tsadar kayan masarufi.
“Duk da haka, yana da mahimmanci a jaddada cewa yayin da wannan matakin na wucin gadi yana da nufin magance matsalolin da ake fuskanta a halin yanzu, ba ya lalata dabarun dogon lokaci da aka sanya don kare manoma na gida da kuma kare masana’antun,” in ji kakakin kwastom.
Ya ƙara da cewa aiwatar da manufar za ta mayar da hankali ne wajen magance giɓin wadata ƙasa da ƙasa.
“Don shiga cikin shigo da kayan abinci na yau da kullum ba tare da haraji ba, dole ne a kafa kamfani a Nijeriya kuma ya yi aiki aƙalla shekaru biyar. Dole ne ya shigar da dawowar shekara-shekara da bayanan kuɗi da biyan haraji da wajibcin biyan albashi na shekara biyar da suka gabata.
“Kamfanonin da ke shigo da buhunan shinkafa, dawa na hatsi, ko gero na buƙatar su mallaki masana’antar niƙa mai nauyin aƙalla ton 100 a kowace rana, ana sarrafa aƙalla shekaru huɗu, kuma suna da isasshen filin noma.
“Waɗanda ke shigo da masara, alkama, ko wake dole ne su zama kamfanonin noma da isassun filayen noma ko ciyar da niƙa/kamfanonin sarrafa noma tare da hanyar sadarwa ta waje don noma,” in ji shi.
Kayan abinci don jin daɗin sifiri sun haɗa da buhunan shinkafa mai launin ruwan ƙasa, hatsi, dawa, gero, masara, alkama da wake.
“Ma’aikatar Kuɗi ta Tarayya za ta ba hukumar NCS jerin sunayen masu shigo da kaya da kuma adadin da aka amince da su don sauƙaƙa shigo da waɗannan kayan abinci a cikin tsarin wannan manufa.
“Manufar tana buƙatar a sayar da aƙalla kashi 75 na abubuwan da aka shigo da su ta hanyar musayar kayayyaki da aka sani, tare da yin rikodin duk ma’amaloli da adanawa. Kamfanoni dole ne su adana cikakkun bayanan duk ayyukan da ke da alaƙa, waɗanda gwamnati za ta iya nema don tabbatar da yarda.
“Idan kamfani ya kasa cika wajibcinsa a karkashin izinin shigo da kaya, zai rasa duk wani abin da ya rage kuma dole ne ya biya harajin ɓAT, haraji, da kuma shigo da kaya. Haka nan kuma wannan hukuncin ya shafi idan kamfanin ya fitar da kayayyakin da aka shigo da su a asali ko kuma na sarrafa su a wajen Nijeriya,” in ji Kakakin Hukumar Kwastom.
Tun da farko dai, NCS ta ce gwamnatin tarayya za ta yi watsi da kiyasin kuɗaɗen shiga na Naira biliyan 188.37 sakamakon dakatar da harajin da ta yi kan shigo da kayan abinci na tsawon watanni shida.
Shugaban Hukumar Kwastam, Bashir Adewale, ne ya bayyana hakan, a wani muhimmin jawabi a wajen gabatar da lacca na biyu na Economic Confidential & Book, ranar Talata, a Abuja.
Adewale, wanda ya yi magana a kan “Samar da kasuwancin abinci ta hanyar ingantaccen tsarin kwastam: Mafi kyawun ayyuka ga Nijeriya”, ya ce gwamnatin tarayya ta himmatu wajen tabbatar da samar da abinci a ƙasar.
A baya-bayan nan ne gwamnatin tarayya ta sanar da dakatar da haraji kan wasu muhimman kayan abinci da suka haɗa da shinkafa da alkama da masara da dawa har na tsawon watanni shida, a wani mataki na tabbatar da wadatar abinci a ƙasar.
Shugaban Kwastom ɗin ya bayyana cewa, manufar, wacce a cewar gwamnati na da niyyar kawo farashin kayayyakin abinci a ƙasar, tare da samar da sauƙi ga ‘yan ƙasa, sadaukarwa ce da gwamnati ta yi, saboda yuwuwar kuɗaɗen shiga da za ta yi asara.
