“Bada umarni ba wai kyamara da fitilu ba ne kawai, fahimtar al’adun mutane ne da ƙarfin labari”
Daga IBRAHIM HAMISU
Kamilu Ibrahim da aka fi sani da ɗan Hausa fitaccen darakta ne a masana’antar fim ta Kannywood, ya bayar da umurni a fina-finai da dama cikin akwai ‘Tataɓurza’, ‘Mijin Hajiya’, ‘Dan Jarida’, ‘Lulu da Andalu’, ‘Wata Shida’ da kuma sabon fim ɗin Rahama Sadau mai suna ‘Amaryar Lalli’. A tattaunawarsa da Ibrahim Hamisu a Kano za ku ji tarihin rayuwarsa da kuma irin burin da da yake da shi na sauya akalar fina-finan Hausa.
MANHAJA: Wane ne Dan Hausa?
DAN HAUSA: Suna na Kamilu Ibrahim, an haife ni shekaru 31 da suka wuce, amma mafi yawan mutane sun fi sanina da Dan Hausa. An haife ni a Fagge, Jihar Kano, kuma tun daga farko na san ina so in riƙa bada labarai da za su nuna ainihin rayuwar Bahaushe. Na yi karatu a High Definition Film Academy a Abuja, SAE Institute, sannan kuma na halarci shirin horar da masu shirya fina-finai na Filmmaking for Impact na ofishin Jakadancin Amurka. Na shiga harkar fina-finai a shekarar 2017 inda na fara bada umarni domin samun cikakken iko kan yadda ake bayar da labaraina.
Za ka iya gaya mana kaɗan dangane da yadda ka tsinci kanka a ɓangaren umarni?
Tafiyata ta fara ne da sha’awar bada labari – na fara da rubutun labarai, daga nan na yi aiki tare da ƙwararrun masu shirya fina-finai kafin in fara bada umarnin fim na farko. Tsawon lokaci na fahimci cewa bada umarni ba wai kyamara da fitilu ba ne kawai, a’a fahimtar al’adun mutane ne, da kuma karfin labari.
A lokacin da na fara girma, na ga yadda fina-finai ke iya koyarwa da kuma karfafa mutane. A Arewa, fina-finai ba nishaɗi ba ne kawai, a’a fim madubi ne na al’umma. Na so in yi amfani da wannan madubi wajen nuna dabi’u, ƙalubale da fata na mutanenmu. Wannan buri ne ya ingiza ni shiga harkar bada umarni.
Ta yaya za ka kwatanta aikinka da Kannywood a yau?
A gare ni, bambanci shi ne haɗa sabbin dabarun zamani na shirya fim da sanya asalin Hausa a ciki. Ina son salo mai jan ido da tsari mai kyau, amma ban taɓa son rasa asalin da na fito ba. Burina shi ne in ɗaga matsayin ingancin fina-finainmu zuwa na ƙasa da ƙasa, tare da ci gaba da tsayawa kan al’adar mu. Wannan burin ya tabbata a babban aikin da nake yi yanzu, wato “Wata Shida.”
Ta yaya za ka kwatanta salonka na bada umarni a Kannywood?
Ina kiran salo na da “Gaskiya mai ɗauke da manufar koyarwa.” Ina mai da hankali wajen tabbatar da cewa kowanne yanayi, kowanne aiki, da kowanne hoto ya kasance na gaske. Amma ina kuma tabbatar da cewa akwai darasi da za a iya ɗauka daga kowanne fim ɗi na.
Za ka iya haska mana wasu daga cikin muhimman ayyukanka?
Eh, akwai ‘Wata Shida’ wadda ake nunawa yanzu kuma ya samu karɓuwa sosai daga jama’a. Akwai kuma ‘Lulu da Andalu’, jerin shirye-shiryen almara wanda ake nunawa a AREWA24 da YouTube. Wannan ya sa muka faɗaɗa tunaninmu wajen labari da ingancin aiki. Sannan akwai ‘Mijin Hajiya’ ya sa na lashe lambar yabo ta Best Director a Kano Entertainment Awards 2024, yayin da ‘Tataburza’ shi ma ya yi fice a taronn bukukuwan fina-finai.
Kazalika akwai fina-finai na farko irin su ‘Bakon Yanayi’ (2019) da ‘Kulba Na Barna’ (2017) sun taimaka min wajen ayyana salon aikina. Sabon fim ɗina na baya-bayan nan, ‘Amaryar Lalle’ na Rahama Sadau, zai fito a watan Agustan 2025 a tashar Sadau Pictures Tɓ.
Waɗanne lambobin yabo da karramawa ka samu?
Na samu karramawa daga Arewa5050 Awards da Kaduna International Film Festiɓal (KIFF) saboda ‘Lulu da Andalu’, wanda ma ya lashe kyautar Best Indigenous Hausa Film. Haka kuma na samu kyautar gasar AMɓCA a rukunin Best African Indigenous Language Film, abin farin ciki ne saboda yana nuna cewa labaran Hausa suna samun karɓuwa a duniya.
Su waye manyan abokan aikinka?
Fim aiki ne na haɗin kai; TY Shaba abokin ƙirƙira ta ne da muka yi aiki tare a shirye-shirye da dama musamman a ‘Lulu da Andalu’. Na yi aiki tare da Rahama Sadau a ‘Amaryar Lalle’ wanda abin burgewa ne, ta ƙara min kwarin gwiwa mai yawa a fim.
Waɗanne irin jigogi ka fi amfani da su a cikin fina-finanka?
Ina son bada labarai inda rayuwar zamani ke karo da ɗabi’un gargajiya – rikicin iyali, al’adunmu na asali, rawar da jinsi ke takawa, Waɗannan su ne ainihin matsalolin da ke faruwa a cikin al’umma, kuma ina ƙoƙarin bincikarsu da gaskiyarsu a cikin salo na fim. Na yi imani cewa fim ya kamata ya motsa mutane su ji da kuma su yi tunani.
Mene ne aikin da kake a nan gaba?
Ina aiki kan ‘Wata Shida’ Season 2, labarin wata mata da ta shiga cikin auren bogi na tsawon watanni shida don ta kare gadonta. Labari ne mai muhimmanci ga al’umma amma kuma mai nishaɗantarwa. Haka kuma zan ci gaba da Season 2 na ‘Amaryar Lalle’.
Za ka iya gaya mana kaɗan game da sabon aikin ka?
Wannan aikin yana da muhimmanci sosai a zuciyata. Yana bin labarin wata yarinya da take fafutukar neman ilimi a cikin al’umma cike da ƙalubale. Ta hanyar idanunta, muna ganin yadda iyali, al’ada da juriya ke haɗuwa, da yadda buri ke iya yuwuwa koda a mawuyacin hali.
Me ya ba ka ƙwarin gwiwa wajen yin wannan labarin?
A lokacin da nake girma, na ga ƴan mata masu basira da dama da aka dakatar da mafarkinsu kawai saboda suna mata. Na ji wajibi a kaina na bayar da wannan labarin ba a matsayin ƙirƙira ba, amma a matsayin madubi na gaskiyarɓar abinda ke faruwa a kusa da mu.
Ta yaya kake daidaita al’ada da zamani a cikin ayyukanka?
Daidaito yana nufin girmamawa. Ina girmama al’adunmu, amma ina rungumar sabbin fasahohi da ra’ayi. A cikin fina-finaina, ina tabbatar da cewa an nuna ɗabi’un gargajiya da gaskiya, tare da amfani da dabarun zamani don inganta ingancin aiki.
Waɗanne irin ƙalubale kake fuskanta a matsayin darakta a Kannywood?
Yadda ake iyakance kasafin kuɗi, amma babban ƙalubale shi ne yadda wasu mutane ba sa fahimtar abin da muke yi a matsayin masu shirya fina-finai. Wasu suna mantawa cewa fim ma wata hanya ce ta fasaha da sauya al’umma, ba nishaɗi kawai ba.
Ko za ka iya gaya mana wane fim ka fi so?
Kowane aiki yana da nasa tarihin musamman, amma ina alfahari idan fim ya tayar da muhawara ko ya shafi rayuwar mutane. Misali, ɗaya daga cikin fina-finaina na baya-bayan nan game da rashin aikin yi na matasa ya sa aka yi tattaunawa a cikin al’umma, har ma aka fara ƙananan shirye-shirye don tallafawa matasa. To da wannan za ka iya cewa fim ya yi aikinsa.
Wacce shawara za ka bayar ga masu sha’awar zama darakta?
Su koyi sana’ar kada su yi gaggawa. Ku kalli fina-finai, ku yi nazarin rubutun labarai, ku shafe lokaci a wurin ɗaukar fim koda don kallo kawai. Abu mafi muhimmanci shi ne ku kasance masu tawali’u da mayar da hankali. Fim yana buƙatar haƙuri, haɗin kai da hangen nesa.
Me masu kallo za su iya tsammani daga ayyukan ka nan gaba?
Su shirya kallon labarai masu ƙarfi da tushensu Libya fito daga al’adunmu ne tare da ingantaccen ingancin fasaha. Ina aiki a kan ayyuka da ke taɓo matsalolin zamantakewa na gaske, kuma ina da tabbacin za su yi tasiri ga masu kallo ba ma kawai a Arewa ba, har ma a duniya baki ɗaya.
